در یک ظهر داغ تابستان دختری از بصره آمد

جمشید خانیان، نویسنده‌ی پرکار و پرافتخار اهل آبادان، در کتاب در یک ظهر داغ تابستان دختری از بصره آمد داستان عاشقانه‌ای پرشور را روایت می‌کند که سه نوجوان هر یک به طریقی با آن درگیر هستند. آن‌ها که همگی در یک محله و در همسایگی یکدیگر زندگی می‌کنند، به صورت همزمان عاشق دختری می‌شوند که طی اتفاقاتی به همراه خانواده‌ی خود به‌تازگی در محله‌ی آن‌ها ساکن شده است. شخصیت‌های کتاب در یک ظهر داغ تابستان دختری از بصره آمد چنان که از عنوان آن پیداست، با ورود دختر که یکی از شخصیت‌های کلیدی اثر به شمار می‌رود، دچار دگرگونی‌ها و چالش‌های بسیار می‌شوند. این کتاب را به نوعی می‌توان داستانی درباره‌ی دوگانه‌ی رفاقت و رقابت قلمداد کرد. رقابتی که هر یک از رقیبان می‌کوشند از خلال ماجرای عاشقانه‌ی خود، به معشوقی که دل در گرو او دارند نزدیک شوند.

نویسنده‌ی در یک ظهر داغ تابستان دختری از بصره آمد با زبانی قابل فهم و منحصر به فرد، شرایط و محیط زندگی خانواده‌ای را که در محوریت داستان قرار دارند به تصویر می‌کشد و مشکلاتی را که اعضای این خانواده با آن روبه‌رو هستند، نشان می‌دهد. در این رمان موضوعاتی مانند پناهندگی، ترس از دست دادن، دوستی و خانواده مورد بررسی قرار گرفته‌اند.